Direct uitvaart regelen? Bel: 
Hoe verloopt een overlijden in een zorginstelling?
Wanneer iemand overlijdt in een zorginstelling, wordt het overlijden vastgesteld door een arts en volgt een wettelijke procedure. De familie wordt direct geïnformeerd, het lichaam wordt verzorgd en gekoeld, en nabestaanden kiezen waar de opbaring plaatsvindt.
De overledene mag in de zorginstelling worden opgebaard of overgebracht naar een andere locatie.
Een uitvaartverzorger doet meestal de overlijdensaangifte bij de gemeente. Daarna volgt de uitvaart en regelen de nabestaanden administratieve en financiële zaken zoals bankrekeningen, verzekeringen en pensioenfondsen.
1. Het overlijden wordt vastgesteld
De behandelende arts of de forensische arts stelt het overlijden vast door de vitale functies van de overledene te controleren.
Dit gebeurt volgens hoofdstuk II, paragraaf 1, “Lijkschouwing en identificatie” van de Wet op de lijkbezorging (Wlb).
De arts controleert de 4 onderstaande vitale functies:
- ademhaling
- hartslag
- pupillen
- bewustzijn
2. Lijkschouw wordt uitgevoerd
De behandelende arts voert een lijkschouw uit, dit is verplicht gesteld in hoofdstuk II paragraaf 1 “Lijkschouwing en identificatie” van de Wet op de lijkbezorging (Wlb). De lijkschouw moet zo spoedig mogelijk na het overlijden plaatsvinden.
De arts beoordeelt of het overlijden een natuurlijke of niet-natuurlijke oorzaak heeft. Wanneer de arts een natuurlijke dood heeft vastgesteld geeft hij een verklaring van overlijden af aan de medisch ambtenaar van het Centraal Bureau voor de Statistiek.
Indien de arts twijfelt over een niet-natuurlijke dood moet de arts melding doen bij de gemeentelijke lijkschouwer en bij de officier van justitie.
Zonder verklaring van overlijden is het niet mogelijk om een verlof tot begraving of crematie te krijgen. Zonder dit verlof mag de overledene niet begraven of gecremeerd worden.
3. Familie wordt geïnformeerd
Als de lijkschouw heeft plaatsgevonden wordt de familie geïnformeerd door de arts of door een zorgmedewerker. De familie krijgt uitleg over de situatie en de doodsoorzaak (indien bekend).
4. Verzorging en koeling van het lichaam
Nadat de lijkschouw heeft plaatsgevonden mag de verzorging van het lichaam beginnen. Dit houdt in het wassen, aankleden en verzorgen van de overledene.
In de praktijk wordt dit meestal gedaan door de uitvaartverzorger.
Hierna moet het lichaam gekoeld worden, dit kan op de volgende 3 manieren:
- Koelplaat
- Gekoelde ruimte
- Mortuarium
De nabestaanden kunnen zelf kiezen of het lichaam wordt opgebaard bij de zorginstelling of elders op een externe locatie.
5. Verlof tot begraving of crematie
De aangifte van overlijden moet worden gedaan bij de gemeente, dit staat in artikel 14 van de Wlb. Dit wordt meestal gedaan door de uitvaartverzorger, maar kan ook worden gedaan door de nabestaande.
De gemeente geeft dan verlof tot begraven/cremeren.
Als de aangifte van overlijden is aangeleverd, registreert de gemeente dit in de Basisregistratie Personen (BRP). Hierna geeft de gemeente een verlof tot begraven of cremeren.
6. Begraven of cremeren (de lijkbezorging)
Na het verlof tot begraven wordt de overledene begraven of gecremeerd. De uitvaart mag niet eerder dan 36 uur na het overlijden plaatsvinden en uiterlijk 6 werkdagen erna (artikel 16 Wlb).
Er kunnen andere termijnen worden gesteld voor de begraving of crematie, maar dit moet in overeenstemming zijn met de officier van justitie. Dit gebeurt vaak om religieuze of culturele redenen.
7. Afhandeling van administratieve en financiële zaken
Als de uitvaart heeft plaatsgevonden starten de nabestaanden met het regelen van administratieve en financiële zaken.
Hiervoor is altijd een overlijdensakte nodig die wordt opgemaakt nadat er aangifte is gedaan bij de gemeente.
De belangrijkste 5 administratieve en financiële zaken:
- Bank: alle rekeningen moeten worden opgeheven
- Verzekeraars: de verzekeraars moeten op de hoogte worden gesteld en je ontvangt mogelijke uitkeringen.
- Notaris: een notaris wordt ingezet voor de afhandeling van de erfenis.
- Pensioenfonds: een mogelijk pensioenfonds moet op de hoogte worden gesteld van het overlijden.
- Contracten en lidmaatschappen: alle abonnementen, lidmaatschappen en mogelijke huurcontracten moeten worden opgezegd.
Kan de overledene in de zorginstelling worden opgebaard?
Ja, de overledene kan in de zorginstelling worden opgebaard. De Zorginstelling mag hiervoor de eerste 7 dagen geen kosten in rekening brengen.
De familie / Nabestaande kunnen ervoor kiezen om de opbaring in de zorginstelling te laten plaatsvinden of om het lichaam naar een andere locatie over te brengen.
Er zijn 3 meest gekozen mogelijkheden voor opbaring buiten de zorginstelling:
- Een thuisopbaring
- Een rouwcentrum
- Een extern mortuarium
Wie doet de overlijdensaangifte?
De uitvaartverzorger doet de aangifte van overlijden bij de gemeente, tenzij de nabestaanden dit zelf willen doen.
De aangifte wordt gedaan bij de gemeente waar de zorginstelling is gevestigd.
Hiervoor zijn de overlijdensverklaring en het identiteitsbewijs van de overledene nodig.
Wanneer schakel je een uitvaartverzorger in?
Je schakelt een uitvaartverzorger in nadat er een lijkschouwing is geweest. De uitvaartverzorger kan gelijk vervoer regelen indien de nabestaanden geen opbaring in de zorginstelling willen.
Ook verzorgt de uitvaartverzorger administratieve taken zoals de aangifte van overlijden en verzorgt hij de rest van de uitvaart.
Welke ondersteuning krijgen nabestaanden vanuit de zorginstelling?
De zorginstelling biedt ook ondersteuning via maatschappelijk werk, geestelijke verzorging en eventuele rouwbegeleiding.
De nabestaanden krijgen dan hulp bij het verwerken van het verlies en begeleiding bij praktische zaken, zoals het regelen van de uitvaart en administratieve handelingen.
